BOSTAN
Bostan, yaya yürüyüşle köye bir saat uzaklıktaydı. Babamın olağanüstü bir başarısı gibi her yerde konuşuluyordu. Tohumlarını, yıllar süren askerliğinde, belki de İngilizlere tutsak olduğu yerlerden getirmiş, burada üretmişti.
Tam bir kır bostanıydı, ne arık vardı ne su. Çiçeklerine arılar konup kalkıyordu. Babam, önceleri arpa, buğday ektiğimiz tarlayı nadas niyetine aktarıp ikilemiş; biraz derince çukurlar açarak bostan tohumlarını gömmüştü.
Her çukurdan kısa sürede üçer dörder fide çıktı. Köyün gelip geçmiş insanları, "İki çapa bir sudur!" demişler. Babam, bu atasözünün anlamını iyi biliyordu. Elinde çapa, sabah erkenden tarlaya gidiyordu. Kimi günler, bizi de yanına alıyordu. Durmadan çapalıyordu fidelerin diplerini. Kabartıp dolduruyordu. Ufacık bir ot gördü mü koparıyordu. Karatepe'nin eteğindeki çamların, çalıların diplerinden bulduğu kabuk ve yaprak çürüklerini toplayıp getiriyor; çukurlara döküyordu. İlk günler, birlikte köye dönüyorduk.
Coşkulu coşkulu yürüyor, konuşuyordu yürürken.
Karşılaştığımız köylüler soruyordu:
— Eee, anlat bakalım Veli dayı, senin bostan bu yıl da acar olacak mı? Bu yıl da kavun karpuz görecek miyiz bol bol?
Keh keh gülüyordu babam:
— Onca bakımı size yapsam, diplerinizi her gün çapalasam; çamların, çalıların dibinden yaprak çürüklerini getirip döksem, siz de acar olursunuz. Neden soruyorsunuz olacak mı olmayacak mı diye?
Sonunda herkes gördü. Tekne büyüklüğünde karpuzlar, testi büyüklüğünde kavunlar; pembe, sarı renkleriyle, yeşil yapraklarıyla tarlanın yüzünü doldurdular.
Sadece bunlar mı?
Tarlanın birazına da pamukla susam ekmiştik. Bizim buralarda görülmüş değildi. Herkes sanıyordu ki topraklarımızda ancak arpa, buğday olur; pamuk, susam olmaz. Onca bakımı görünce pamuklarla susamlar da davranıp kalktılar. O yıl, ertesi yıllar gerçekten olağanüstü bir kırsal başarı oldu babamın işleri. Yer yerinden oynadı. Komşu köyler çalkandı. Kendisi de uçtu sevincinden.
Fakir BAYKURT
SORULAR

1. Yukarıdaki hikâyede geçen kişiler kimlerdir, kişilerin özellikleri nelerdir? ( 10 p.)







2. Yukarıdaki hikâyede olayın geçtiği yeri ve zamanı tanıtınız. ( 10 p.)






3. “tip ve karakter” nedir? Yukarıdaki hikâyenin kahramanlarının niteliği nedir? ( 15 p.)





4. Yukarıdaki hikâyenin teması (konusu)nedir? ( 10 p.)




5. Yukarıdaki hikâyenin anlatımın( bakış açısının ) çeşidi nedir? Hikâyeden örnek bir cümle ile açıklayınız. ( 10 p.)





6. Anlatmaya bağlı edebi metinlerde yapı unsurları ile teme arasında nasıl bir ilişki vardır? Açıklayınız. ( 10 p.)




7. “ Sönerken dağlarda günün şulesi Yandaki dörtlüğün türü nedir? ( 10 p.)
Sarar yamaçları ince bir duman
Duyulur uzaktan bir kaval sesi …………………………
Sürüler çiftliğe döndüğü zaman”





8. Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerlere uygun yazınız. ( 10 p.)
• Bir olay örgüsü çevresinde gelişen şiirlere ………………….denir
• …………… şiir: Kişilerin ve toplumların kusurlu yönlerini iğneli bir dille ortaya koyarak bir tür ders verme amacı güder.
• Orta oyunu, …………………………. Tiyatrosu türlerinden biridir.
• Kahramanların zihinlerine ve iç dünyalarına giren anlatım türüne ………………………..denir.

9. Olay çevresinde oluşan edebi metinlerin çeşitleri nelerdir? Bir şema çizerek gösteriniz.
( 10 p.)